3 Şubat 2020 01:01
-A +A
Uzm. Psk. Fatma Ünlü

Uzm. Psk. Fatma Ünlü

İKİNCİL TRAVMATİK STRES

Hakan, deprem sonrası deprem bölgesinde enkazda çalışan bir uzmandır. Deprem bölgesinde 15 gün çalışmış geri evine dönmüştür. Hakan eve döndüğü  halde sürekli gözünde deprem bölgesini canlandırıyor. Enkaz ve oradaki zor durumdaki insanlar gözünün önünden gitmiyordu. Hakan'ın uykuları kaçıyor, sürekli deprem haberlerini izliyordu.

Gizem, bir ülkede çıkan ve hızla yayılan virüsle ilgili sık sık araştırmalar yapan bir uzmandır. Gizem rüyasında, sürekli kendinin ve sevdiklerinin bu virüse yakalandığını görüyor. Sürekli virüsten ölen insanları düşünüyor ve önlem almak için kendinin hatta herkesin dışarı çıkmasını istemiyordu.

Yukarıda verdiğim örnekleri incelediğimizde Hakan ve Gizem'in ikincil travmatik stres yaşadığı sonucuna ulaşılıyoruz.
Travma,  bireyin fiziksel ve ruhsal bütünlüğüne zarar gelmiş olması ya da buna şahit olmuş olmasıdır. Kişinin bu olay karşısında çaresiz, dehşete düşmüş hissetmesi ve olayın aniden gerçekleşmiş olması gereklidir.

Ülkemizde gerek doğal felaketler, gerekse insan eliyle yapılan felaketler sık sık yaşanmaktadır. İkincil travma, travma yaratan olayı  yaşayan insanlarla birebir ilgilenen kişilerde görülmektedir.  Travmaya ikincil olarak maruz kalmış birey de travmatik olay yaşayan birey gibi; olayı yeniden yaşama, kaçınma, artmış uyarılma belirtileri gösterebilir ve günlük hayatını sürdürmekte zorlanma gibi belirtiler yaşayabilir. Kişilerin düşüncelerinde, dünya benim düşündüğüm kadar güvenli değilmiş, ben kimseye yardım edemeyeceğim ve hepimiz zor durumda kalacağız şeklinde çarpıtmalar meydana gelebilir.

İkincil travma en çok; polis, asker, doktor, itfaiye eri, psikolog, sosyal hizmet uzmanı, gazeteci, gönüllü çalışanlar  gibi travmatik olay yaşamış kişilerle bire bir çalışan meslek gruplarında görülmektedir.

Uzun mesai saatlerinin olması, travmaya uğrayan bireyin çocuk olması, travmatik olayın ölümle sonuçlanması ikincil travma riskini arttırmaktadır.

İkincil Travmatik Stresten Korunma
Sosyal destek oldukça önemlidir. Kişinin çevresine ona yardımcı olabilecek insanların olması, meslek grubundaki kişilerle problemlerini paylaşabilmesi ,onlardan destek görmesi ikincil travma riskini azaltmaktadır.

Eğitim durumu, kişi travmatik olaylar konusunda yeterli eğitimi almış olmalıdır.

Mesleki deneyimin yeterli olması gereklidir. Alanında tecrübeli olan kişiler, yeni başlayan kişilere göre daha çok travmatik stres yaşamaktadırlar.
Süper vizyon çalışmalarına katılması.

Koruyucu ruh sağlığı programlarından faydalanması gereklidir.

Peki bizler televizyondan, çeşitli medya araçlarından travma görüntülerine maruz kalan bizlere neler oluyor? Bizim felaketlerin geleceği konusunda kabul edici olmamız ve gerçekçi önlemler almamız gerekiyor. Depreme karşı binalarımızın güvenilirliğini kontrol ettirmeli, kendimize güvenli alan belirlemeli ve deprem çantası hazırlamalıyız. Salgın hastalıklara karşı bağışıklık sistemimizi güçlendirmeli, sağlığımıza dikkat etmeliyiz. Korku normal bir duygudur. Korkularımızla yüzleşmeli gerçekçi güvenlik önlemleri almalıyız. Korkularımızı çevremizdeki insanlarla paylaşmalı gerekirse uzmanlardan yardım istemeliyiz. Sosyal medyadan gereksiz, gerçek dışı bilgiler görüntüler paylaşmamalı. Gerçek olduğundan emin olmadığımız bilgilere itibar etmemeliyiz. Hayatı olduğu gibi kabul etmeli ve devam etmeliyiz.

Sevgiyle.
 
 
 

Yorum Yap
Yorumunuz
1000

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

Facebook Yorumları
Dikkat Çekenler
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Sayfalar
Arşiv
Günlük Gazeteler
Oku
Ziyaretçi Defteri
Hava Durumu
Hava Durumu
Yükleniyor...

Eskişehir Yenigün GazetesiHaber Yazılımı Haber Scripti